Gloriosa 'Rothschildiana': de meest gekweekte klimlelie

Gloriosa ‘Rothschildiana’ herken je meteen aan de dieprode bloemen met gele basis en gele randen, waarvan de tepalen sierlijk naar achteren krullen tot een echte vlam. Met klimsteun klimt deze cultivar tot 250 cm hoog. Hij is veruit de populairste klimlelie in Nederland en is genoemd naar Lionel Walter Rothschild. De officiële botanische naam is tegenwoordig Gloriosa superba ‘Rothschildiana’. Na dit artikel weet je wat deze cultivar onderscheidt, waar de naam vandaan komt en of hij bij jouw tuin past.

Wat maakt ‘Rothschildiana’ zo populair?

Deze cultivar combineert een dramatische bloemvorm met een betrouwbare groei, waardoor hij al decennia de favoriet is van zowel kwekers als tuiniers. De kleurstelling is klassiek en de plant bloeit doorgaans nog in het eerste jaar.

Diep rozerood met gele basis en randen

De bloemen van ‘Rothschildiana’ zijn diep rozerood met een gele basis en gele randen. De zes tepalen zijn naar achteren teruggeslagen, terwijl de lange meeldraden ver naar buiten steken. Samen geven ze de bloem een vlammende verschijning die deze cultivar zijn reputatie als blikvanger bezorgt. De bloeiperiode loopt van juli tot september.

Hoogte van 150 tot 250 cm

Met een goede klimsteun bereikt ‘Rothschildiana’ een hoogte van 150 tot 250 cm. De stengels klimmen met kleine bladranken aan de bladpunten, een eigenschap die klimlelie uniek maakt onder de bolgewassen. Binnenshuis blijft de plant doorgaans rond de 120 cm.

Het RHS Award of Garden Merit

De Royal Horticultural Society kende ‘Rothschildiana’ het Award of Garden Merit (AGM) toe. Dat keurmerk betekent dat de cultivar in de praktijk goed presteert, betrouwbaar bloeit en breed verkrijgbaar is. Voor de Nederlandse tuinier is het een geruststellend signaal dat je een beproefde keuze in huis haalt.

De naam ‘Rothschildiana’: geschiedenis en taxonomie

De naam van deze cultivar heeft een interessante geschiedenis, en de botanische status is in de loop der tijd veranderd. Dat zorgt voor verwarring in de handel.

Genoemd naar Lionel Walter Rothschild

De cultivar is genoemd naar Lionel Walter Rothschild (1868 tot 1937), een Britse bankier en zoöloog die bekendstond om zijn passie voor natuurlijke historie. Zijn naam siert deze klimlelie sinds de plant begin twintigste eeuw in cultuur werd genomen.

Synoniem van Gloriosa superba

Lange tijd werd deze plant aangeduid als Gloriosa rothschildiana O’Brien, een beschrijving uit 1903. Inmiddels is die naam formeel gesynonymiseerd onder Gloriosa superba L., de soortnaam uit 1753. De correcte schrijfwijze is daarom Gloriosa superba ‘Rothschildiana’. De status van een cultivar binnen een soort verklaart waarom je in oudere bronnen nog de losse soortnaam tegenkomt.

Spelling “Rotschildiana” met enkele ‘t’

In de handel duikt regelmatig de spelling “Rotschildiana” op, met één ‘t’ in plaats van twee. Dat is een veelgemaakte verschrijving. De correcte spelling is ‘Rothschildiana’, net als de familienaam Rothschild.

Hexaploid: zes setjes chromosomen

‘Rothschildiana’ is een hexaploide cultivar, wat betekent dat de plant zes complete setjes chromosomen bezit in plaats van de gebruikelijke twee. Deze extra genetische lading verklaart deels de robuuste groei en de opvallend grote bloemen. Hexaploidie komt vaker voor bij geselecteerde tuinplanten en draagt bij aan de vitaliteit die deze cultivar zo geliefd maakt.

‘Rothschildiana’ in de Nederlandse handel

Deze cultivar is met afstand het meest verhandeld in Nederland en vormt veruit het grootste deel van de Nederlandse gloriosa-teelt, waardoor de knollen ruim verkrijgbaar zijn.

Verkrijgbare knolmaten en verpakkingen

De knollen worden aangeboden in maten van 15 tot 20 cm omtrek en groter, waarbij Size I de topmaat is. Een grotere knol geeft meer en sterkere bloei in het eerste jaar. De onderstaande lijst bevat de 3 gangbare verpakkingsvormen waarin je ‘Rothschildiana’-knollen aantreft.

• Losse knol of klein pakje: 1, 2 of 3 knollen, geschikt voor een eerste kennismaking.
• Middelgrote verpakking: 5 knollen, handig voor een pergola of meerdere potten.
• Grootverpakking: 25 knollen, met de laagste prijs per stuk.

Prijsmarges per formaat

De prijs hangt sterk af van de verpakkingsgrootte en de knolmaat. De onderstaande tabel toont de prijsmarges voor ‘Rothschildiana’-knollen in Nederland.

Wie wil weten waar hij of zij op moet letten bij de aankoop, vindt in de koopgids voor gloriosa uitgebreide kwaliteitscriteria. Het breekbare groeipunt is daarbij het belangrijkste aandachtspunt.

Kort plantadvies voor ‘Rothschildiana’

De plantmethode voor ‘Rothschildiana’ wijkt af van een gewone bloembol. De V-vormige knol gaat horizontaal de grond in en de klimsteun moet direct mee.

Pot of pergola

In het Nederlandse klimaat werkt een pot vaak het prettigst, omdat je ‘Rothschildiana’ dan eenvoudig droog kunt overwinteren. Kies een pot van minimaal 15 cm diameter. Wil je een groter effect, dan komt de cultivar prachtig tot zijn recht tegen een pergola of klimrek in de volle grond, mits de standplaats beschut en zonnig is.

Plantdiepte en klimsteun

De knol plant je op 5 cm grondbedekking, horizontaal op zijn zij met het groeipunt schuin omhoog. Installeer de klimsteun van 150 tot 250 cm direct bij het planten, zodat je het wortelstelsel later niet beschadigt. Het volledige planten van gloriosa en de daaropvolgende verzorging tijdens het seizoen staan los uitgewerkt.

Waarvoor kies je ‘Rothschildiana’?

Deze cultivar is een veilige en veelzijdige keuze die in uiteenlopende situaties tot zijn recht komt. De klassieke kleurstelling past in veel tuinstijlen.

Voor de klassieke kleurstelling

De combinatie van diep rozerood met gele randen is de meest herkenbare gloriosa-kleur. Wie een traditionele, vlammende uitstraling zoekt, zit met ‘Rothschildiana’ goed. De kleur combineert sterk met oranje of geel in een warme zomerbeplanting.

Voor pergola en grote pot

Dankzij de hoogte tot 250 cm vult ‘Rothschildiana’ moeiteloos een pergola, klimrek of klimpaal. In een ruime pot op een zonnig terras zitten de bloemen op ooghoogte, waardoor je optimaal van de bijzondere bloemvorm geniet.

Voor beginners

Door de robuuste groei, de brede beschikbaarheid en de betrouwbare bloei is ‘Rothschildiana’ de logische eerste keuze voor wie nog nooit een klimlelie kweekte. De ervaring die je opdoet, helpt je later bij bijzondere cultivars met een lagere beschikbaarheid.